Wśród chaotycznych ulic i nowoczesnych wieżowców nad zatoką Manili skrywa się głęboka warstwa historii gdzie hiszpańskie forty sąsiadują z kolonialnymi kościołami a rytm współczesnego megapolisu splata się z tradycyjną filipińską gościnnością. To miasto dawniej zwane Peryłą Wschodu przetrwało kolonialne podboje wojny i klęski żywiołowe lecz zawsze powstawało z popiołów dzięki niezłomnemu duchowi swoich mieszkańców. Dzisiaj zapraszamy was do odkrycia niesamowitych faktów o stolicy Filipin gdzie każdy zakątek opowiada historię zderzenia kultur od plemion malajskich poprzez hiszpańskich konkwistadorów po amerykańskie wpływy. Mogliście nie wiedzieć jak bogate i pełne sprzeczności jest to azjatyckie miasto gdzie sakralne współistnieje ze świeckim a przeszłość żyje obok przyszłości.
- Manila została założona przez hiszpańskiego konkwistadora Miguela Lópeza de Legazpi w 1571 roku choć na tym terenie istniała już malajska osada May Nilą jeszcze od dziesiątego wieku. Nazwa miasta pochodzi od słowa nila oznaczającego nilową lilię roślinę która niegdyś obficie rosła na brzegach rzeki Pasig. Hiszpanie wybrali to miejsce na swoją kolonialną stolicę ze względu na strategiczne położenie przy zatoce Manili zapewniające łatwy dostęp do morskich szlaków handlowych Azji.
- Intramuros starożytny historyczny centrum Manili otoczone jest kamiennymi murami o wysokości siedmiu metrów zbudowanymi przez Hiszpanów w szesnastym wieku dla ochrony przed najazdami. Te mury przetrwały do naszych czasów i stanowią jedyne całkowicie zachowane fortyfikacje w Azji z okresu hiszpańskiej kolonizacji. Wewnątrz Intramuros znajdują się najważniejsze zabytki miasta w tym Katedra Manili forteca Santiago oraz liczne kolonialne kościoły.
- Forteca Santiago zbudowana w 1571 roku była główną bazą wojskową hiszpańskich władz i miejscem więzienia wielu filipińskich bohaterów narodowych w tym José Rizala który spędził tu ostatnie dni przed straceniem w 1896 roku. Dzisiaj forteca funkcjonuje jako muzeum gdzie zwiedzający mogą zobaczyć celę Rizala oraz jego ostatni list napisany krwią przed śmiercią. Na terenie fortyfikacji znajduje się również pomnik ofiar japońskiej okupacji podczas drugiej wojny światowej.
- Manila jest jednym z najgęściej zaludnionych miast na świecie z gęstością zaludnienia przekraczającą cztery tysiące osób na kilometr kwadratowy w centralnych dzielnicach. Większość mieszkańców mieszka w tak zwanych barangayach małych jednostkach administracyjnych które często składają się z ciasno zabudowanych obszarów z metalowymi chatami. Mimo trudnych warunków życia manilczycy słyną ze swojej wyjątkowej gościnności optymizmu i umiejętności znajdowania radości w prostych rzeczach.
- Rzeka Pasig przepływająca przez centrum Manili niegdyś była ważną arterią transportową lecz pod koniec dwudziestego wieku stała się jedną z najbardziej zanieczyszczonych rzek świata z powodu przemysłowych i bytowych ścieków. W 1999 roku rząd Filipin uruchomił obszerny program oczyszczania rzeki który umożliwił odnowienie ekosystemu wodnego i przywrócenie rzekom wartości rekreacyjnej. Dzisiaj na brzegach Pasig można ponownie zobaczyć wędkarzy a w niektórych dzielnicach wznowiono transport rzeczny dla turystów.
- Międzynarodowy port lotniczy Manili Ninoy Aquino jest jednym z najbardziej ruchomych portów lotniczych w Azji Południowo-Wschodniej obsługującym ponad czterdzieści milionów pasażerów rocznie. Port lotniczy został nazwany na cześć Ninoya Aquino filipińskiego działacza politycznego który został zamordowany bezpośrednio na pasie startowym lotniska w 1983 roku po powrocie z dobrowolnej emigracji. Ta tragedia stała się katalizatorem ruchu ludowego który doprowadził do upadku dyktatury Ferdinanda Marcosa w 1986 roku.
- Manila przetrwała jedno z najbardziej masowych zniszczeń podczas drugiej wojny światowej gdy w 1945 roku podczas bitwy o Manili miasto zostało praktycznie całkowicie zrównane z ziemią. Ponad sto tysięcy cywilów zginęło w ciągu miesiąca walk a historyczne centrum Intramuros zostało zniszczone w ośmiдесяciu procentach. Po wojnie miasto zostało odbudowane choć wiele hiszpańskich i amerykańskich zabytków architektonicznych zostało na zawsze utraconych.
- W Manili znajduje się najstarszy uniwersytet Filipin Uniwersytet Santo Tomás założony w 1611 roku przez hiszpańskich dominikanów. Ten uniwersytet jest również trzecim pod względem starożytności uniwersytetem na świecie działającym nieprzerwanie po Oksfordzie i Cambridge. Podczas drugiej wojny światowej uniwersytet stał się miejscem internowania ponad czterech tysięcy cywilów sojuszniczych którzy zostali uwolnieni dopiero w 1945 roku po bitwie o Manili.
- Manila jest religijnym centrum Filipin gdzie ponad dziewięćdziesiąt procent populacji wyznaje chrześcijaństwo głównie katolicyzm rzymski. Co roku w styczniu odbywa się festiwal Czarnego Nazareńczyka kiedy miliony wiernych przechodzą boso ulicami Manili aby dotknąć posągu Czarnego Jezusa który według legendy przybył do miasta z Meksyku w szesnastym wieku. Ten festiwal jest jednym z największych wydarzeń religijnych na świecie pod względem liczby uczestników.
- Narodowe Muzeum Filipin w Manili przechowuje unikalną kolekcję artefaktów obejmującą historię kraju od okresu przedhiszpańskiego po współczesność. Wśród najcenniejszych eksponatów znajduje się złota maska pogrzebowa z wyspy Palawan świadcząca o rozwiniętej kulturze i mistrzostwie starożytnych filipińskich rzemieślników. Muzeum przechowuje również osobiste przedmioty narodowego bohatera José Rizala w tym jego ostatni list napisany krwią.
- Manila jest jednym z najbardziej sejsmicznie aktywnych miast świata ponieważ położona jest na styku kilku płyt tektonicznych w tym płyty filipińskiej. Miasto znajduje się również w strefie tajfunów gdzie corocznie przechodzi od pięciu do dziesięciu potężnych cyklonów tropikalnych. Mimo tych naturalnych zagrożeń mieszkańcy Manili opracowali skuteczne systemy wczesnego ostrzegania i ewakuacji co znacznie zmniejsza liczbę ofiar podczas klęsk żywiołowych.
- W Manili znajduje się największe na świecie rondo Baclaran które codziennie obsługuje ponad dwieście tysięcy pojazdów tworząc legendarny korki uliczne. Ze względu na ekstremalne zatory średnia prędkość ruchu w centrum Manili często nie przekracza dziesięciu kilometrów na godzinę nawet w godzinach szczytu. W celu rozwiązania tego problemu rząd aktywnie rozwija system szybkiego transportu autobusowego oraz planuje budowę nowych linii metra.
- Manila jest kulinarną stolicą Filipin gdzie łączą się malajskie chińskie hiszpańskie i amerykańskie tradycje kulinarne tworząc unikalną kuchnię filipińską. Wśród narodowych potraw które warto spróbować w Manili adobo z kurczaka kurczak marynowany w sosie sojowym i octem lechon pieczony prosię z chrupiącą skórką oraz pandesal słodka bułka z miękkim nadzieniem. Na ulicznych targach miasta można spróbować balut gotowane jajko kacze z embrionem które uchodzi za delikates wśród lokalnych mieszkańców.
- Miejski park Rizal nazwany na cześć narodowego bohatera Filipin jest największym parkiem miejskim w kraju o powierzchni pięćdziesięciu ośmiu hektarów. W parku znajduje się Narodowe Planetarium najstarsze w Azji Południowo-Wschodniej oraz pomnik José Rizala wykonany z brązu i granitu. Każdego wieczoru w parku gromadzą się tysiące mieszkańców do spacerów tańców i rozmów co czyni go prawdziwym sercem życia miejskiego.
- Manila jest domem dla największej chińskiej diaspory na Filipinach skoncentrowanej w dzielnicy Binondo która uchodzi za najstarszy Chinatown na świecie założony już w 1594 roku. W Binondo znajduje się największa chińska pagoda na Filipinach oraz liczne tradycyjne restauracje oferujące autentyczną kuchnię kantońską. Corocznie podczas Chińskiego Nowego Roku dzielnica przekształca się w jaskrawe święto z tańcami smoków fajerwerkami i tradycyjnymi ceremoniami.
- Narodowe Teatru Filipin położone w Manili jest jednym z najnowocześniejszych ośrodków kulturalnych kraju zbudowane w 1969 roku według projektu filipińskiego architekta Leandro Locsin. Teatr zadziwia swoją unikalną architekturą przypominającą filipiński narodowy nakrycie głowy salakot z ogromnym kopułą o średnicy czterdziestu pięciu metrów. W teatrze regularnie odbywają się przedstawienia baletowe i koncerty filipińskich oraz międzynarodowych wykonawców.
- Manila jest jednym z miast najbardziej narażonych na powodzie na świecie ze względu na połączenie niskiej wysokości nad poziomem morza intensywnych deszczów monsunowych oraz niekontrolowanej urbanizacji. Podczas sezonu deszczowego duże części miasta regularnie zostają zalane z poziomem wody sięgającym jednego metra na głównych ulicach. W celu walki z tym problemem rząd buduje system stacji pompowych oraz podnosi poziom dróg w najbardziej narażonych dzielnicach.
Te fascynujące fakty o Manili jedynie częściowo ujawniają bogactwo i złożoność tego wyjątkowego azjatyckiego miasta gdzie historia każdego kamienia splata się ze współczesnym życiem milionów ludzi. Każdy odwiedzający Manili zabiera stąd nie tylko wspomnienia o zabytkach ale głębokie zrozumienie jak miasto potrafi powstawać z popiołów zachowując przy tym swoją unikalną tożsamość kulturową. Niesamowite fakty o tym mieście przypominają nam że prawdziwa piękno często kryje się nie w doskonałej architekturze ale w wytrzymałości ludzkiego ducha i umiejętności znajdowania nadziei nawet w najtrudniejszych warunkach.
